Μεταξυ ολων των αλλων στραβων κλιματων που μετα τα εφαγε ο γαιδαρος, ενα μειζον θεμα που θα ταλαιπωρει την ελληνικη κοινωνια για καιρο ακομα ειναι οι αντικειμενικες αξιες των ακινητων. Για οσους δεν γνωριζουν, ειναι τιμες τις οποιες καθοριζει για καθε ακινητο το κρατος, αναλογα με το μεγεθος, την παλαιοτητα, τη θεση και τα χαρακτηριστικα του ακινητου. Λεει π.χ. οτι το ταδε σπιτι ή καταστημα, επειδη ειναι τοσα τετραγωνικα και ειναι εκει που ειναι (σε γωνια, σε εμπορικο δρομο, σε οροφο, σε τουριστικη περιοχη κτλ) και ειναι τοσων ετων εχει αντικειμενικη αξια π.χ. 100000 ευρω.
Ακινητα που καθε κομματι τους ‘αξιζει αντικειμενικα’ εκατονταδες χιλιαδες ευρω. Δεν διακρινονται τα βουνα απο σκουπιδια στους δρομους και το 25% των κατοικων αυτων των ακινητων που ειναι ανεργοι, παρακαθημενοι διπλα στο 40% που ειναι συνταξιουχοι. (Τι’ειν’η πατριδα μας? Μην ειν’οι καμποι?)
Οι αξιες αυτες τα τελευταια χρονια ανεβαινουν γιατι κατα την εκτιμηση του κρατους ειναι πιο χαμηλες απο τις ‘πραγματικες εμπορικες’ αξιες τους. με αλλα λογια, το κρατος λεει οτι ενα ακινητο που το ιδιο ‘κοστολογει’ 100000 ΣΙΓΟΥΡΑ θα πιανει αρκετα πανω απο τοσα αν το ‘βγαλει’ ο ιδιοκτητης του αυριο στην αγορα. Επισης, επειδη φορολογειται και η κατοχη των ακινητων, ο κατοχος φορολογειται γι’αυτην με βαση αυτη την αντικειμενικη αξια ασχετα με το αν το ακινητο εχει ενοικους (αυτο φορολογειται χωριστα), ειναι αδειο, ειναι σε γειτονια που τωρα πια ειναι ολα τα ακινητα αδεια, εχει καει απο διαδηλωσεις ή ο δρομος στον οποιο ειναι εχει εργα που μπορει να κρατησουν 3 χρονια. Τιποτα απο αυτα δεν αλλαζει την ‘αντικειμενικη’ αξια του ακινητου. Δε μιλαω για τα εκτακτα χαρατσια γιατι θα μας παρει η νυχτα. Στο δια ταυτα, ολο αυτο γινεται γιατι το κρατος δεν ελεγχει με κανεναν αλλο τροπο την οικονομια γυρω απο τα ακινητα. Για το αν δε θελει η δε μπορει, εχουμε παραδειγματα απο αλλες χωρες και για τα δυο αυτα (συνηθως χώρια) αν και στην Ελλαδα μαλλον συμβαινουν και τα δυο. Με τις αντικειμενικες αξιες εχει καποιο εισοδημα βρεχει-χιονισει. Μονο που τωρα δεν εβρεξε, ουτε χιονισε. Εκανε κατακλυσμο και τωρα απο τη μια δε πωλειται κανενα ακινητο – φυσικα δε χτιζεται κι’ολα – και απ΄την αλλη πολυς κοσμος δεν μπορει να πληρωσει τους φορους ‘κατοχης’ ακινητων που δε μπορει ουτε και να ξεφορτωθει. Θεωρητικα, η αγορα θα ‘εφτιαχνε’ τις τιμες σε μια τετοια περιπτωση, οποιος εχει ακινητο θα ριξει το νοικι μεχρι να βρεθει ενοικιαστης του οποιου η βιοσιμοτητα επισης καθοριζεται απο την αγορα. Πιθανον. Στη Νορβηγια. Γιατι στην Ελλαδα, αν αυτος που εχει το ακινητο δε μπορει απο το νοικι (που οπως ειπαμε θα φορολογηθει χωριστα, ειτε τον πληρωνει ο νοικαρης ειτε οχι) ουτε να βγαλει τους φορους του ακινητου ουτε – αυτο ειναι πολυ σημαντικο – να πληρωσει το δανειο με το οποιο αγορασε το ακινητο (ενα δανειο που τροφοδοτει τραπεζες, το κρατος, και καποιους εργαζομενους, ενα κυκλο εργασιων δηλαδη) θα σταματησει να τα πληρωνει. Θα του μεινει το ακινητο, με αρνητικη αξια (negative equity οπως λενε και στην Ξανθη) και θα ρημαξουν ολα μαζι. Θα μου πεις, τι ευθηνη εχει το κρατος που ειναι ανοικιαστα τα ακινητα? Εχει την εξης ευθηνη: Αφησε να χτιστουν παρα, παρα πολλα, καθε φορα ριχνοντας την αξια των ηδη υπαρχοντων. Πιο μεγαλη ευθηνη δε μπορουσε να εχει.
Τωρα, μια προταση: Αν δεχτουμε οτι πρεπει να υπαρχουν, οι αντικειμενικες αξιες καλα θα ειναι να πεσουν για να αντικατοπτριζουν την κατασταση. Ισως 20% για αρχη και βλεποντας και κανοντας. Η να ‘δεθουν’ με καποιο δεικτη, παραδειγματος χαρην του ΑΕΠ η κατι αναλογο. Μπορουν ομως να αλλαξουν με καποιο αλλο συστημα. Ας πουμε – ενας βασικος λογος που οι αξιες ειναι εκει, ειναι για να μη μπορω εγω ας πουμε, που εχω ενα ακινητο που μπορω να πουλησω 100000, να το πουλησω στο φιλο μου το Ρουλη για 100000 ευρω που θα μου τα δωσει σε ενα χαρτοφυλακα, να πουμε μετα και οι δυο οτι το πουλησα 1 ευρω και μετα να μην πληρωσω εφορια ουτε εγω που τα πηρα, ουτε ο Ρουλης για την αγορα. Αν η αντικειμενικη αξια ειναι 100000 ακομα κι’αν πουμε και οι δυο οτι εγινε με 1 ευρω, πληρωνουμε εφορια για 100000. Αν βεβαια πουμε οτι εγινε με παραπανω, το κρατος ευχαριστως φορολογει για παραπανω. Ιδου η προταση. Τα ακινητα δεν πωλουνται απο τη μια μερα στην αλλη. Τα δυο μερη θα δεχονται οτι θα κανουν τη συναλλαγη με το ποσο που συμφωνηθηκε (κατι αντιστοιχο με το αγγλικο ‘exchange’)  και δεχονται να την βαλουν υπο πλειοδοτικο διαγωνισμο για ενα μηνα ας πουμε . Επισης δεχονται οτι το κρατος η αλλος ιδιωτης μπορει να παρει το ακινητο αν δωσει εστω ενα ευρω παραπανω, χωρις δυνατοτητα ανακλησης – αυτο διωχνει πιθανοτητες δευτερων σκεψεων και παπατζηλικια κτλ. Αυτο χρειαζεται καποια εγγυηση, αλλα το ακινητο το ιδιο μπορει να ειναι η εγγυηση. Αν ο ιδιοκτητης αλλαξει γνωμη, χανει το ακινητο για την τιμη που προσφερε ο νεος πλειοδοτης. Αντιστοιχα και με τα νοικια. Αυτο ενεχει βεβαια διαφορα ζητηματα, ο νεος αγοραστης/ενοικιαστης που δεν ειναι αυτος που ηθελε ο πωλητης μπορει ας πουμε να θελει να ανοιξει κωλομπαρο κατω απο το σπιτι του πωλητη, και αυτος να μη θελει. Ειναι ομως κανενας σιγουρος για το τι θα συμβει σε ενα ακινητο απο τη στιγμη που το πουλαει και μετα? Ειναι κανεις σιγουρος οτι ο νεος ιδιοκτητης δε θα χρειαστει να το πουλησει γιατι …ετσι χρειαστηκε? Η τα παιδια του που το κληρονομησαν σε ενα χρονο δε θα το κανουν ‘ταληρα΄? Και αν το ακινητο μπαινει σε νομιμη χρηση – που υποτιθεται οτι το κρατος θα ελεγχει ως προς την ομαλη λειτουργια – αυτα ειναι ετσι. Αλλα και κατι ακομα. Αν οι αντικειμενικες τιμες μεινουν, ηθικα στεκουν μονο ως εξης: Αφου λες ρε κρατος οτι το ακινητο μου εχει αξια 100000, αν στο δωσω αυριο πρεπει να μου δωσεις, εσυ που το λες και οχι κανενας αλλος, 100000 ευρω σε χρημα – no ifs, no buts οπως λενε και στα Καμμενα Βουρλα.  Με τις αντικειμενικες τιμες εκει που ειναι και με την κατασταση ως εχει, ενα σωρο χρηματα και ακινητα μενουν εξω απο την οικονομια, να κι’αλλοι ανεργοι, να λιγοτερα λεφτα απο φορους. Great!
P.S. Εχω κι’αλλες προτασεις, μια απο αυτες ειναι να γινεται επιλογη με βαση το credit check, αλλα τωρα που το σκεφτομαι, παρατραβηξε αυτο το post, θα επανελθω.
Advertisements